جمعه, 23 آذر 1397
عنوان : كتاب "پایش و بهبود نظام كارآفرینی ایران مبتنی بر شاخص‌جهانی‌كارآفرینی (GEI)"رونمایی می شود
کد خبر : ۱۰۵۹
تاريخ :
 ۱۳۹۷/۰۸/۲۳ 
ساعت : ۱۶:۴:۵۲

امتیاز :  ۱.۰۰ |  مجموع :  ۱

  کتاب "پایش و بهبود نظام کارآفرینی ایران مبتنی بر شاخص‌جهانی‌کارآفرینی (GEI)" از انتشارات موسسه کار و تامین اجتماعی در هفته جهانی کارآفرینی انجام می شود.

این کتاب از انتشارات موسسه کار و تامین اجتماعی است که با همکاری دفتر توسعه کارآفرینی و بهره وری نیروی کار  وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی منشر شده است.

امروزه شاخص‌های سخت‌افزاری و دارایی‌های مشهود که درگذشته در جایگاه یک بنگاه اقتصادی نقش تعیین‌کننده‌ای داشتندهم اکنون جای خود را به نوآوری، ابداع، خلق محصولات جدید و به‌طورکلیدارایی‌های‌نامشهودسپرده‌اند. اگر درگذشته ثروتمندترین افراد دنیا آن‌هایی بودند که بیشترین منابع را در اختیار داشتند، امروزه افراد خلاق و کارآفرین این جایگاه را به خود اختصاص داده‌اند. ازاین‌رو برای دستیابی به توسعه اقتصادی باید بستر لازم را برای رشد کسانی که ایده را به محصول، و علم و دانش را به صنعت متصل می‌نمایند، فراهم ساخت.کارآفرینان ازجمله کسانی هستند که می‌توانند این امر را تسریع نمایند، البته باید توجه داشت که خواست و اراده و حتی علم و دانش کارآفرینان به‌تنهایی نمی‌تواند به این موضوع جامه عمل بپوشاند بلکه وجود اکوسیستم متناسب که ازنظر فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و اقتصادی پشتوانه کارآفرینان و فعالیت‌های کارآفرینانه باشد ضروری و غیرقابل‌انکار است. این در حالی است که نیاز به کارآفرینی، دانش و نوآوری به‌درستی و با صراحت در سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی، ابلاغی مقام معظم رهبری، تصریح‌شده است.

در حال حاضر معضل بیکاری فارغ‌التحصیلان دانشگاهی از سویی و نرخ پایین بهره‌وری نیروی‌کار از سوی دیگر، ازاصلی‌ترین و مهم‌ترین دغدغه سیاست‌گذاران کلان کشور می‌باشد. مطابق با پیش‌بینی‌های انجام‌گرفته توسط سازمان برنامه‌وبودجهلازم است تا سال 1399 سالانه 955 هزار شغل جدید در کشور ایجاد شود. ایجاد چنین حجمی از مشاغل در این بازه کوتاه زمانی تنها از طریق راه‌حل‌هایینظیر جذب سرمایه‌گذاری خارجی، ایجاد محدودیت در واردات و یا تأمین مالی بنگاه‌های راکد و نیمه فعال امکان‌پذیر نخواهد بود، به‌ویژهآن‌که ماهیت متلاطم و نوآورانه اقتصاد جهانی اثربخشی راه­حل‌های مذکور را مورد تردید قرار می­دهد.

راه‌حل موازی، ایجاد شغل توسط کسب‌وکارهایی است که رشد سریع داشته و در ادبیات جهانی کارآفرینی "پررشد" نامیده می‌شوند. با توجه به پژوهش به‌عمل‌آمده در دفتر توسعه کارآفرینی و بهره‌وری نیروی کار وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، در سال‌های اخیر بنگاه‌های پررشد کارآفرینانه که تقریبا تنها حدود نیم درصد از کل کسب‌وکارهای کشور را تشکیل می‌دهند به طور مستقیم بالغ‌بر 38 درصد از کل اشتغال جدید در کشور را پایه‌گذاری نموده‌اند. لذا جهت برون‌رفت از معضل بیکاری در کشور، توسعه زیرساخت‌های کارآفرینی باید در اولویت برنامه‌های توسعه‌ای کشور قرارگیرد. خصوصاًزیرساخت‌های نهادی نرم شامل: ترویج موفقیت‌های کارآفرینان، آموزش خلاقیت و کارآفرینی از کودکی تا دانشگاه، رفع انحصار از صنایع خاص، ایجاد شفافیت در بازار، تسهیل در اشاعه فن‌آوری جدید، کاهش نگرش منفی مردم جامعه نسبت به تجربیات شکست کارآفرینان، ثبات در بازار ارز، افزایش امکان دسترسی به محققین و مهندسین، ضمانت اجرای قوانین مالکیت معنوی در کنار ایجاد نظام افشای اطلاعات، ساده‌سازی روند معرفی ارزش‌های ایجادشده توسط کارآفرین در سطح جامعه، تنوع و بهبود شرایط دسترسی بنگاه‌های کارآفرینانه به منابع مالی، اصلاح و تسهیل قوانین ورشکستگی، کاهش و جلوگیری از فساد، رفع موانع پنهان واردات و غیره.

البته باید مد نظر داشت که بنگاه­های پررشد کارآفرینانه تنها به‌واسطه وجود افراد پرتلاش، سخت­کوش، باانگیزه و آینده­نگر (کارآفرینان) ایجاد و توسعه نمی­یابند، بلکه به‌واسطه حضور آن­ها در محیط یا اکوسیستم متشکل از بازیگران مختلف است که پرورش‌یافته و فرایند پررشد شدن در آن‌ها صورت می‌پذیرد. ازآنجاکه کارآفرینی پدیده­ای مجرد نبوده و در بتن اکوسیستم خاص خود (در محیط نهادی خاص و در تعامل بازیگران مختلف) اتفاق می­افتد، بدیهی است که اولین قدم برای پیاده‌سازی سیاست‌های توسعه کارآفرینی، شناخت و اندازه‌گیری متغیرهای تأثیرگذار بر اکوسیستم کارآفرینی در سطوح مختلف ملی و استانی و همچنین تشخیص گلوگاه­های اکوسیستم کارآفرینی کشور می­باشد. لذا لازمه تشخیص و طراحی سیاست­های مناسب برای توسعه کارآفرینی توجه به کلیه عناصر و بازیگران اکوسیستم به همراه کاستی­ها و نقاط قوت و شیوه تعاملات آن‌ها به شکل جامع می‌باشد. همچنین دستیابی به شناخت کامل و ارزیابی اکوسیستم کارآفرینی به شناسایی افراد، سازمان‌ها و نهادهای محرک و یا مانع کارآفرینی کمک می­نماید. این امر به کارآفرینان نوپا در جهت یافتن مسیر درست رشد ایده و کسب‌وکار یاری نموده و فرصت پررشد شدن را برای آن‌ها فراهم می‌آورد.

شاخص جهانی کارآفرینی  (GEI) که همه ساله از سوی موسسه جهانی توسعه کارآفرینی  (GEDI) منتشر می‌شود و تصویری از تغییرات اکوسیستم کارآفرینی کشورها ارائه می‌دهد، نماگری است که سلامتاکوسیستم کارآفرینی در یک کشور را از طریق تعاملات پویا و نهادینه‌شده بین گرایش‌، توانایی‌ و اشتیاق کارآفرینی، هم در سطح فردی و هم در سطح نهادی مورد ارزیابی قرار می‌دهد. فرض‌بنیادی در تهیه این شاخص این است که کارآفرینی هرچند ماهیت رفتاری و فردی دارد اما تقریبا در صورتی امکان بروز می‌یابد که محیط به فرد اجازه بروز آن را بدهد. به‌عنوان ‌مثال اگرنیروی انسانی تحصیل‌کرده و دارای مهارت لازم برای به‌کارگیری در کسب ‌وکار مبتنی بر فرصت در جامعه به وفور وجود داشته باشد اما شرایط محیطی و نهادی جامعهبه شکلی باشد که افراد نتوانند ریسک شروع کسب و کاررا بپذیرند، کارآفرینی توسعه نخواهد یافت. به عبارتی پویایی کارآفرینی در هر کشور علاوه بر خصلت‌ها و ویژگی‌های افراد جامعه، درگرو محیط نهادی نیز است.

در عصر حاضر، پژوهشگران حوزه سیاست‌گذاری کارآفرینی معتقدند کشورها با تعداد زیادی کارآفرین (به معنای کسب‌وکار جدید یا خوداشتغالی) نمی‌توانند به رشد و توسعهاقتصادی دست یابند بلکه نیازمند اکوسیستم کارآفرینی متناسب هستند تا بتوانند به این مهم برسند. هر اکوسیستمی شامل تعدادی زیرسیستم به هم وابسته است که باهم در تعاملند، بر یکدیگر اثرگذارند و در جهت برآوردن هدفی با یکدیگر تعامل می‌کنند. در اکوسیستم کارآفرینی وجود ذی‌نفعان و همکاری متقابل آنها با یکدیگر سبب ایجاد شرایط مناسب برای فعالیت‌های کارآفرینانه و توسعه کسب و کارهای جدید می‌شود. منظور از ذی‌نفع هر نهادی است که به‌طور بالفعل یا بالقوه حامی و مشوق کارآفرینی است. ارگان‌های دولتی، دانشگاه‌ها، انجمن‌های کسب و کار، تشکل‌های بخش خصوصی، سرمایه‌گذاران، بانک‌ها، کارآفرینان، مراکز رشد، شتاب‌دهنده‌ها، رهبران اجتماعی، مراکز تحقیقاتی، نمایندگان نیروی کار، وکلا و غیره،از ذی‌نفعان اکوسیستم کارآفرینانه بشمار می‌آیند .

از این رو موسسه کار و تامین اجتماعی جهت بهبود نظام کارآفرینی کشور تلاش داشته ضمن شناسایی، بررسی و ارزیابی عوامل مختلف محیطی اعم از فردی و نهادی، وضعیت اکوسیستم کارآفرینی ایران در سطح جهان و منطقه‌ را به نمایش درآورد. بنابراین این دفتر مبادرت به مطالعه و تحقیق در مورد شاخص جهانی کارآفرینی نموده و در این راستا کتابی با عنوان پایش و بهبود نظام کارآفرینی ایران مبتنی بر شاخص جهانی کارآفرینی تنظیم نموده که در آن علاوه برتاکید بر لزوم استفاده از شاخص جهانی کارآفرینی در سیاست گذاری، مقایسه ایران با کشورهای منطقه وشناسایی گلوگاه ها،راه‌کارهای سیاستی خاص اکوسیستم کارآفرینی ایران (در سطوح فرد‌کارآفرین، شرکت‌های بزرگ و سیاست‌گذاران) نیز پیشنهاد شده است. با توجه به نتایج این سری مطالعات، هرچند شواهد کلی کشور حاکی از جهت‌گیری برنامه‌های توسعه پنج‌ساله به سمت توسعه کارآفرینی بوده و علی‌رغم صعود 13 پله‌ای در رتبه شاخص جهانی کارآفرینی در سال 2018، اما شرایط حال حاضر کشور نشان‌دهنده عدم هماهنگی بین اقدامات و برنامه‌ها می‌باشد. به استناد نتایج ارائه‌شده در کتاب مذکور،ایران دارای اکوسیستم کارآفرینینامتوازن بوده و گلوگاه‌های اساسی آن طی سال‌های اخیر تکرار شده‌اند. متأسفانه این موضوع نشان‌دهنده آناست که برنامه‌ها و حمایت‌های دولت از توسعه کارآفرینی متناسب با موانع توسعه کارآفرینی نبوده است.

به عبارتی با توجه به نتایج حاصله از کتاب پایش و بهبود نظام کارآفرینی ایرانمبتنی بر شاخص جهانی کارآفرینی، در کشور هزینه‌های مستقیم و غیرمستقیم فراوانی در جهت حمایت از کارآفرینی انجام گرفته و می‌گیرد اما متأسفانه به دلیل عدم تمرکز بر روی گلوگاه‌های شناسایی‌شده، هنوز هم هزینه‌های زیادی در این راستا تلف‌شده و درنهایت هزینه‌های صورت گرفته موجب بهبود و متوازن‌سازی اکوسیستم کارآفرینانه نخواهد شد. ازآنجاکه کارآفرینی در یک اکوسیستم پیچیده‌ای پدیدار می‌شود که تمامی اجزای آن بر هم تأثیر می‌گذارند و از هم تأثیرمی‌پذیرند، زمانی فرصت‌های موجود در کشور امکان بهره‌برداریبه‌وسیله کارآفرینان را خواهند داشت که تمامی نهادها هم‌زمان، هماهنگ و هم‌راستا با یکدیگر تکامل پیدا کنند. با توجه به این‌که این ‌یک موضوع فراسازمانی است، لذا لازم است تا با همکاری و هماهنگی بین دستگاه‌های مختلف و ایجاد بستر لازم برای بررسی‌های دقیق کارشناسی در سطوح منطقه‌ای، سیاست‌گذاری علمی و هوشمندانه‌ای در راستای ایجاد اکوسیستم‌ کارآفرینانه متوازن جهت تحقق اهداف سند چشم‌انداز و برنامه‌های توسعه کشور فراهم شود.



بازگشت           چاپ چاپ         
 

DOURAN Portal V4.0.0.0

V4.0.0.0